W piątek 11 września 2026 masyniści mają prowadzić pociągi przez wszystkie przejazdy kolejowo-drogowe z prędkością nie większą niż 20 km/h. Decyzja Związku Zawodowego Maszynistów Kolejowych w Polsce wiąże się z katastrofą w Sokolnikach Suchych na Mazowszu, gdzie 9 września doszło do zderzenia pociągu z samochodem ciężarowym; jedna osoba zginęła, a kilka zostało rannych.
Dlaczego zaplanowano protest?
Związkowcy wskazują na pogarszające się bezpieczeństwo na przejazdach kolejowo-drogowych i podkreślają, że po serii poważnych zdarzeń, w tym tragedii w Sokolnikach Suchych, wymagana jest reakcja w postaci demonstracji zasad bezpieczeństwa. Prezes związku Leszek Miętek przypomniał o kampanii "Chcę Żyć", którą związek prowadzi od ponad półtora roku, oraz o wezwaniu maszynistów do ścisłego stosowania procedur.
Jak będzie przebiegać akcja 11 września 2026?
Rada Krajowa Związku Zawodowego Maszynistów Kolejowych wezwała maszynistów, aby między 00:00 a 12:00 11 września prowadzili pociągi przez wszystkie przejazdy z prędkością bezpieczną, do 20 km/h. Początkowo apel obejmował całą dobę, jednak działacze i przedstawiciele rządu uzgodnili skrócenie akcji do południa. Minister infrastruktury Dariusz Klimczak nazwał formę protestu zbyt radykalną i apelował o rozmowy, a PKP PLK zapowiedziały rozważenie konsekwencji prawnych w przypadku destabilizacji ruchu.
Jakie skutki mogą wystąpić na Mazowszu?
Mazowsze, z dużym ruchem kolejowym skupionym wokół Warszawy, znajduje się w grupie regionów najbardziej narażonych na zaburzenia rozkładów jazdy. PKP Polskie Linie Kolejowe i przewoźnicy ostrzegają, że częste zwalnianie przed przejazdami będzie się kumulować i prowadzić do narastających opóźnień w ciągu dnia. Wiceminister infrastruktury Piotr Malepszak przypomniał, że w ciągu doby w kraju uruchamianych jest około 7 tys. pociągów, z czego znacząca część wyjeżdża przed południem.
Co przygotowali przewoźnicy i jakie są prawa pasażerów?
PKP Intercity poinformowało, że nie planuje masowych odwołań pociągów i przewiduje uruchomienie zastępczej komunikacji autobusowej tam, gdzie przejazd pociągiem nie będzie możliwy. Spółka uzgodniła wzajemne honorowanie biletów ze wszystkimi przewoźnikami pasażerskimi z wyłączeniem pociągów kategorii EIP. PKP Intercity zaoferowało zwrot biletów kupionych do 11 września 2026 i ważnych na przejazd 11 września bez potrącenia odstępnego osobom, które zrezygnują z podróży. Na największych dworcach mają pracować mobilni informatorzy PKP Intercity, między innymi na stacjach: Warszawa Centralna, Warszawa Zachodnia i Warszawa Wschodnia; podobne punkty pojawią się także na dworcach w Gdańsku, Gdyni, Szczecinie, Katowicach, Krakowie, Zakopanem, Poznaniu i Wrocławiu.
Operatorzy ruchu i przewoźnicy zalecają monitorowanie komunikatów w systemach takich jak Portal Pasażera oraz oficjalnych kanałach poszczególnych przewoźników. PKP PLK zapowiedziały, że będą współpracować z przewoźnikami i maszynistami, a jednocześnie analizują możliwość wyciągnięcia konsekwencji prawnych wobec osób lub podmiotów odpowiedzialnych za potencjalną destabilizację ruchu.
Rada Krajowa Związku Zawodowego Maszynistów Kolejowych apeluje o przestrzeganie procedur i stosowanie prędkości bezpiecznej na przejazdach w godzinach objętych akcją.